“Đắc Đắc Trí Khố | Báo cáo thường niên thị trường tiền mã hóa toàn cầu 2022–2023: Khởi hành lại” là bản tổng hợp phân tích và đánh giá toàn diện về thị trường tiền mã hóa toàn cầu năm 2022, được thực hiện bởi đội ngũ “Đắc Đắc Trí Khố” thuộc Qianba.com.
Trong báo cáo này, “Đắc Đắc Trí Khố” trước hết nhìn lại diễn biến vốn hóa thị trường toàn cầu và top 30 đồng tiền mã hóa hàng đầu. Tiếp theo, báo cáo tổng hợp các lĩnh vực Web3 nổi bật nhất năm 2022, đồng thời đánh giá lại ngành giao dịch tập trung (CEX) với các đại diện như FTX, Binance cùng những thách thức họ phải đối mặt. Cuối cùng, báo cáo liệt kê các động thái chính sách liên quan đến tiền mã hóa được triển khai bởi các quốc gia và khu vực trên thế giới. Với nội dung này, báo cáo hứa hẹn mang đến cho nhà đầu tư, startup, developer và các bên tham gia thị trường những thông tin hỗ trợ ra quyết định hiệu quả, chuyên nghiệp và rõ ràng.
Báo cáo gồm bốn chương chính:
Chương II: Web3 trong quá trình chuyển đổi của ngành công nghiệp Internet
Chương III: Thị trường CEX giữa biến động – Từ phá sản đến bóng ma ‘thiên nga đen’
Chương IV: Tổng quan chính sách tiền mã hóa của các quốc gia và khu vực then chốt toàn cầu
Trong vài ngày tới, Đắc Đắc Trí Khố sẽ lần lượt đăng tải từng chương của báo cáo thường niên để phục vụ bạn đọc.
Tại Chương IV, Đắc Đắc Trí Khố đã tổng hợp các đạo luật, chính sách quan trọng liên quan đến tiền mã hóa được ban hành bởi các quốc gia và khu vực then chốt trong năm 2022, cùng các thí điểm và tiến trình triển khai xoay quanh lĩnh vực này. Dưới đây là toàn bộ nội dung Chương IV:
Chương IV: Tổng quan chính sách tiền mã hóa của các quốc gia và khu vực then chốt toàn cầu
—1—
Hoa Kỳ
Đô la kỹ thuật số (Digital Dollar)
Theo giờ địa phương Hoa Kỳ, ngày 9 tháng 3 (thứ Tư), Tổng thống Biden đã ký một sắc lệnh hành pháp, yêu cầu các cơ quan liên bang tiến hành một loạt nghiên cứu về tiền mã hóa và khám phá khả năng thiết lập đồng đô la kỹ thuật số chính thức. Sắc lệnh quy định, tùy vào độ phức tạp của nhiệm vụ, Nhà Trắng sẽ cho các cơ quan từ 60 đến 210 ngày để hoàn thành nghiên cứu và nộp báo cáo. Theo thông tin từ các quan chức Nhà Trắng trong một cuộc họp báo, sau khi các báo cáo liên quan được hoàn tất, Nhà Trắng dự kiến sẽ nhanh chóng triển khai các đề xuất từ các cơ quan, dù chưa thể đưa ra mốc thời gian cụ thể.
Về vấn đề “đô la kỹ thuật số”, Nhà Trắng nhấn mạnh rằng chính quyền hiện tại coi việc “nghiên cứu và phát triển các phương án thiết kế, triển khai tiềm năng cho CBDC của Mỹ” là “ưu tiên cấp bách nhất”. Nhà Trắng yêu cầu Bộ Tài chính, phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, Bộ Thương mại, Bộ An ninh Nội địa cùng một loạt cơ quan khác, trong vòng 180 ngày phải nộp báo cáo về “hệ thống tiền tệ và thanh toán trong tương lai”. Báo cáo này sẽ bao gồm các điều kiện thúc đẩy việc chấp nhận rộng rãi tài sản kỹ thuật số, cũng như tác động của CBDC Mỹ đến hệ thống tài chính, hiện đại hóa thanh toán, tăng trưởng kinh tế, an ninh quốc gia và nhiều khía cạnh khác.
Ngày 16 tháng 9, các cơ quan quản lý liên bang Hoa Kỳ thông báo sẽ tổ chức các cuộc họp định kỳ để hỗ trợ Cục Dự trữ Liên bang (Fed) nghiên cứu khả năng triển khai đô la kỹ thuật số. Bộ Tài chính cũng đề xuất xây dựng một khuôn khổ pháp lý liên bang dành riêng cho các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán phi ngân hàng.
Quản lý stablecoin
Sau sự kiện Terra, các cơ quan quản lý Hoa Kỳ và Anh đã ra tuyên bố chung, khẳng định cam kết vừa hỗ trợ đổi mới có trách nhiệm đối với stablecoin, vừa tăng cường giám sát.
Cụ thể, ngày 1 tháng 7, theo thông tin từ trang web chính thức của Bộ Tài chính Anh, các nhà quản lý tài chính Hoa Kỳ và Anh đã đưa ra tuyên bố chung tại Hội nghị Đối tác Đổi mới Tài chính Hoa Kỳ–Anh (FIP). Hai bên cam kết tiếp tục hợp tác để hỗ trợ đổi mới an toàn và nâng cao hiệu quả giám sát stablecoin xuyên biên giới.
Tuyên bố nêu rõ, những sự kiện gần đây đã làm nổi bật vai trò then chốt của stablecoin, các sàn giao dịch và nền tảng cho vay tài sản mã hóa trong hệ sinh thái kỹ thuật số, cũng như sự khác biệt trong cách thức quản trị, vận hành và tính cấp thiết của việc hợp tác giám sát xuyên biên giới mạnh mẽ. Khi chương trình nghị sự chính sách và giám sát của hai bên tiếp tục phát triển, các đại diện Hoa Kỳ và Anh cũng sẽ xem xét cơ hội thảo luận sâu hơn về các sáng kiến giám sát tài sản mã hóa nói chung và các vấn đề liên quan trong tương lai.
Các đại biểu tham dự cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiếp tục hợp tác trong các diễn đàn quốc tế về tiền mã hóa và tài sản kỹ thuật số. Các diễn đàn này bao gồm Nhóm chuyên gia Thanh toán Kỹ thuật số G7, Nhóm công tác Tài sản Mã hóa của Hội đồng Ổn định Tài chính (FSB), Nhóm công tác Giám sát Stablecoin, Kế hoạch Hành động G20 về Thanh toán Xuyên Biên giới, Ủy ban Hạ tầng Thanh toán và Thị trường (CPMI), các nhóm Ngân hàng Trung ương và Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) cùng thúc đẩy CBDC, cũng như Nhóm Công nghệ Tài chính (FinTech) của Tổ chức Ủy ban Chứng khoán Quốc tế (IOSCO).
Các bên dự định tiếp tục tham gia thảo luận về các chủ đề trên cùng những chủ đề đổi mới tài chính khác có cùng mối quan tâm, để chuẩn bị cho cuộc họp tiếp theo của Nhóm Công tác Quản lý Tài chính Hoa Kỳ–Anh (FRWG), dự kiến diễn ra vào tháng 7 năm nay.
—2—
Hồng Kông
Tuyên bố của Hồng Kông
Ngày 31 tháng 10, Bộ Tài chính Hồng Kông (Cục Các Vấn đề Tài chính và Kho Bạc) chính thức công bố “Tuyên bố Chính sách về Phát triển Tài sản Ảo tại Hồng Kông”, nêu rõ quan điểm và định hướng của chính phủ đối với việc phát triển một ngành công nghiệp và hệ sinh thái tài sản ảo sôi động tại đặc khu.
Tuyên bố khẳng định Hồng Kông, với tư cách là một trung tâm tài chính quốc tế, luôn cởi mở và chào đón các cá nhân đổi mới toàn cầu hoạt động trong lĩnh vực tài sản ảo. Chính phủ Hồng Kông thừa nhận tiềm năng to lớn của công nghệ DLT và Web 3.0 trong việc định hình tương lai của ngành tài chính và thương mại. Đồng thời, chính phủ cho rằng nếu được quản lý đúng cách, những công nghệ này có thể nâng cao hiệu quả và tính minh bạch, từ đó giảm thiểu hoặc thậm chí giải quyết các vấn đề hiện tại trong lĩnh vực thanh toán và bù trừ. Sự sôi động của hệ sinh thái tài sản ảo tại Hồng Kông được thể hiện qua các hoạt động như phát hành NFT, phát triển metaverse, cũng như ứng dụng DLT trong tài chính thương mại.
Trong khi gấp rút chuẩn bị cho chế độ cấp phép mới dành cho các nhà cung cấp dịch vụ tài sản ảo (VASP), Hồng Kông cũng sẵn sàng kết nối với cộng đồng toàn cầu và mời các sàn giao dịch mở rộng hoạt động tại đây. Ủy ban Chứng khoán và Tương lai Hồng Kông (SFC) sẽ tham vấn công chúng về việc có nên cho phép nhà đầu tư bán lẻ giao dịch tài sản ảo dưới chế độ cấp phép mới hay không. Chính phủ Hồng Kông cũng hoan nghênh việc giới thiệu các Quỹ ETF tài sản ảo tại địa phương. Ngoài ra, chính phủ giữ thái độ cởi mở trong việc xem xét lại tính hợp pháp của quyền sở hữu tài sản được mã hóa và hợp đồng thông minh trong tương lai, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của chúng tại Hồng Kông.
Trong Tuyên bố, chính quyền Hồng Kông còn đề cập đến ba dự án thí điểm đang được triển khai: phát hành NFT chứng nhận tham dự Tuần lễ Công nghệ Tài chính Hồng Kông; mã hóa trái phiếu xanh của chính phủ để nhà đầu tư tổ chức đăng ký mua; và đồng đô la Hồng Kông kỹ thuật số (e-HKD) – được kỳ v���ng đóng vai trò là “xương sống” kết nối tiền pháp định với tài sản ảo, từ đó tạo dựng niềm tin cần thiết để thúc đẩy thêm nhiều đổi mới.
Tiền kỹ thuật số e-HKD
Ông Eddie Yue, Thống đốc Cơ quan Quản lý Tiền tệ Hồng Kông (HKMA), cho biết HKMA sẽ hợp tác với các ngân hàng và công ty công nghệ để triển khai một loạt chương trình thí điểm kiểm tra đồng tiền kỹ thuật số (e-HKD), bắt đầu từ quý IV/2022. Các thử nghiệm này nhằm xác định những ứng dụng tối ưu nhất cho CBDC tại Hồng Kông. Ông Yue chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn: “Hệ thống thanh toán bán lẻ điện tử của Hồng Kông đã rất đa dạng, tiện lợi và có chi phí thấp. Nếu muốn người dân chấp nhận sử dụng e-HKD, chúng ta cần xây dựng các trường hợp sử dụng phù hợp, có thể thể hiện rõ ưu thế của CBDC – tức là tiện lợi hơn hoặc rẻ hơn.”
—3—
Nhật Bản
Yên kỹ thuật số
Ngày 24 tháng 11 năm 2022, ông Shinichi Uchida, Thành viên Hội đồng Quản trị Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ), tuyên bố BOJ sẽ hợp tác với ba ngân hàng thương mại lớn nhất Nhật Bản – Mitsubishi UFJ Bank, Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) và Mizuho Bank – cùng các ngân hàng địa phương để tiến hành thí điểm phát hành yên kỹ thuật số, nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai kế hoạch CBDC. Sớm nhất vào năm 2026, BOJ sẽ quyết định có phát hành trực tiếp đồng yên kỹ thuật số hay không.
Bắt đầu từ mùa xuân năm 2023, chương trình thí điểm CBDC của Nhật Bản sẽ bước sang giai đoạn tiếp theo: BOJ sẽ hợp tác với các ngân hàng thương mại để cho phép khách hàng gửi/rút và giao dịch “yên kỹ thuật số” trong tài khoản ngân hàng, đồng thời phát triển chức năng thanh toán ngoại tuyến. Trong khuôn khổ thử nghiệm, BOJ dự kiến hợp tác với các ngân hàng tư nhân hàng đầu và các tổ chức khác để kiểm tra và giải quyết mọi vấn đề phát sinh liên quan đến việc gửi/rút tiền trong tài khoản ngân hàng của khách hàng. Chương trình thí điểm này sẽ kéo dài 2 năm và là giai đoạn cuối cùng trong lộ trình thí điểm CBDC của Nhật Bản.
Trước đó, Qianba.com cũng đã tổng hợp “kế hoạch ba bước” của BOJ về CBDC: Trong đợt thí điểm đầu tiên công bố năm 2021, BOJ đã chứng minh các chức năng cơ bản và tính khả thi về mặt kỹ thuật của CBDC. Giai đoạn xác minh khái niệm (PoC) được BOJ công bố vào tháng 3/2022 đã hoàn tất giai đoạn 1 – xác minh hiệu năng cơ bản. Sau đó, BOJ bắt đầu giai đoạn 2 của thí điểm, bổ sung các “chức năng phụ trợ” khác vào môi trường hệ thống đã phát triển ở giai đoạn 1, nhằm xác minh tính khả thi, các vấn đề tiềm ẩn và tìm giải pháp khắc phục.
Ngoài ra, từ tháng 1 đến tháng 3 năm 2023, BOJ sẽ tổ chức một diễn đàn để trao đổi quan điểm với các tổ chức thương mại và doanh nghiệp tư nhân về những tiến bộ mới nhất trong công nghệ CBDC.
—4—
Singapore
4.1 Quản lý tiền kỹ thuật số
1) Token chứng khoán
Nhằm bổ sung cho Đạo luật Chứng khoán và Tương lai (Securities and Futures Act), Cơ quan Quản lý Tiền tệ Singapore (Monetary Authority of Singapore – MAS) đã ban hành “Hướng dẫn về Phát hành Token Kỹ thuật số” vào ngày 14 tháng 11 năm 2017 và sửa đổi vào ngày 26 tháng 5 năm 2020. Hướng dẫn này quy định rằng nếu một token kỹ thuật số thuộc loại sản phẩm thị trường vốn (bao gồm chứng khoán, trái phiếu, hợp đồng phái sinh, kế hoạch đầu tư tập thể…) theo Đạo luật Chứng khoán và Tương lai, thì nó sẽ chịu sự quản lý của MAS. “Hướng dẫn về Phát hành Token Kỹ thuật số” cũng đưa các trung gian cung cấp dịch vụ phát hành token chứng khoán vào phạm vi quản lý; các trung gian này, tùy theo dịch vụ cung cấp, phải nắm giữ giấy phép Dịch vụ Thị trường Vốn, giấy phép Tư vấn Tài chính hoặc trở thành sàn giao dịch được MAS phê duyệt.
Bản “Hướng dẫn về Phát hành Token Kỹ thuật số” sửa đổi tháng 5/2020 quản lý token chứng khoán, bổ sung cho Đạo luật Chứng khoán và Tương lai. MAS sẽ tiến hành phân tích từng dự án cụ thể. Nếu một tổ chức huy động vốn bằng tiền mã hóa, họ sẽ chịu sự điều chỉnh của các quy định về chứng khoán.
2) Token Thanh toán Kỹ thuật số
Ngày 14 tháng 1 năm 2019, Singapore thông qua Đạo luật Dịch vụ Thanh toán (Payment Services Act – PSA), theo đó đưa bảy loại dịch vụ thanh toán vào phạm vi quản lý giấy phép, bao gồm: (1) phát hành tài khoản, (2) chuyển tiền nội địa, (3) chuyển tiền xuyên biên giới, (4) thanh toán cho thương gia, (5) phát hành tiền điện tử (e-Money), (6) dịch vụ token thanh toán kỹ thuật số (DPT) và (7) đổi tiền. PSA định nghĩa token thanh toán kỹ thuật số (Digital Payment Token – DPT) là tiền mã hóa được sử dụng cho mục đích thanh toán (ví dụ: Bitcoin BTC và Ethereum ETH).
Giống như định nghĩa “tài sản ảo” tại Hồng Kông, định nghĩa “token thanh toán kỹ thuật số” của Singapore cũng tham khảo tiêu chuẩn của Nhóm Hành động Tài chính Chống Rửa Tiền (FATF). So sánh cho thấy, token thanh toán kỹ thuật số của Singapore, tài sản ảo của Hồng Kông và tài sản ảo do FATF định nghĩa đều là cùng một loại tài sản.
Ngoài ra, Đạo luật Dịch vụ Thanh toán (PSA) còn quy định rằng bất kỳ tổ chức nào cung cấp dịch vụ token thanh toán kỹ thuật số (DPTS – Digital Payment Token Service) tại Singapore – bao gồm cả việc cung cấp dịch vụ mua bán hoặc giao dịch DPT – đều phải được MAS cấp giấy phép và tuân thủ các quy định về chống rửa tiền (AML) và chống tài trợ khủng bố (CFT) theo PSA.
Ngày 4/1/2021, Quốc hội Singapore thông qua Đạo luật Dịch vụ Thanh toán (Sửa đổi) để đáp ứng các yêu cầu quy định về chống rửa tiền (AML) và chống tài trợ khủng bố (CFT) của Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính (FATF). Bản sửa đổi mở rộng phạm vi quản lý đối với các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán tiền tệ kỹ thuật số (DPT), bao gồm cả các tổ chức cung cấp dịch vụ chuyển tiền DPT, lưu ký ví DPT và giao dịch DPT phi tập trung, nhằm tăng cường giám sát hoạt động thanh toán kỹ thuật số và các biện pháp AML/CFT.
Ngày 17/1/2022, Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) ban hành “Hướng dẫn Cung cấp Dịch vụ DPT cho Công chúng”, nhấn mạnh DPT là tài sản có rủi ro cao và không phù hợp với đại chúng. MAS yêu cầu các nhà cung cấp DPT không được quảng cáo dịch vụ tại nơi công cộng hoặc trên các nền tảng mạng xã hội phổ thông, mà chỉ được phép giới thiệu trên website, ứng dụng chính thức và các kênh truyền thông xã hội được ủy quyền của công ty.
Tháng 4/2022, Quốc hội Singapore thông qua Đạo luật Dịch vụ và Thị trường Tài chính (FSM), yêu cầu các tổ chức phát hành và cung cấp dịch vụ token kỹ thuật số phải có giấy phép tài chính hợp lệ, đồng thời siết chặt các quy định về AML/CFT. Đạo luật FSM tham chiếu tiêu chuẩn của FATF, mở rộng phạm vi dịch vụ DPT bao gồm: giao dịch, trao đổi, chuyển tiền, lưu ký tiền điện tử (trực tiếp hoặc gián tiếp), hoặc cung cấp tư vấn đầu tư liên quan. Phạm vi quản lý cũng được mở rộng, áp dụng cho cả các tổ chức tiền điện tử thành lập tại Singapore nhưng cung cấp dịch vụ ra nước ngoài.
Ngày 26/10/2022, Singapore công bố dự thảo lấy ý kiến công chúng về các biện pháp giám sát dịch vụ DPT, nhằm cụ thể hóa chính sách quản lý, giảm thiểu rủi ro trong giao dịch và bảo vệ nhà đầu tư.
3) Stablecoin
Cùng ngày 26/10/2022, MAS cũng công bố tài liệu tham vấn về khung chính sách giám sát đề xuất dành cho stablecoin. Trong đó, MAS khẳng định: “Nếu được quản lý tốt, stablecoin có tiềm năng trở thành một phương tiện trao đổi kỹ thuật số đáng tin cậy.”
Theo Đạo luật Dịch vụ Thanh toán (PSA) hiện hành, stablecoin được xem như một loại DPT và chịu sự giám sát tương ứng. Tuy nhiên, MAS nhận thấy khi Singapore hướng tới phát triển hệ sinh thái tài sản kỹ thuật số, cần thiết phải xây dựng một khuôn khổ pháp lý riêng cho stablecoin. Khung giám sát theo PSA hiện nay chưa đủ để đạt được mục tiêu này, do thiếu các cơ chế đảm bảo tính ổn định giá trị của stablecoin.
Hiện có nhiều loại stablecoin khác nhau dựa trên tài sản thế chấp và cơ chế ổn định giá. MAS dự kiến tập trung giám sát vào hai nhóm chính: stablecoin được neo giá bằng một loại tiền tệ duy nhất (Single-Currency Pegged Stablecoins – SCPS) và stablecoin được phát hành tại Singapore. MAS có kế hoạch bổ sung một điều khoản mới vào PSA để quản lý “dịch vụ phát hành stablecoin”, với mục tiêu duy trì mức độ ổn định giá trị cao cho SCPS.
4.2 Tiền tệ kỹ thuật số
Tháng 11/2016, Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) cùng một số doanh nghiệp đã khởi động Dự án Ubin. Dự án này nhằm mục đích nghiên cứu khả năng phát hành đồng tiền pháp định kỹ thuật số của Singapore trên nền tảng sổ cái phân tán (DLT), khám phá các ứng dụng thực tế của DLT trong thanh toán và bù trừ, cũng như thử nghiệm giải pháp thanh toán liên ngân hàng bằng tiền pháp định kỹ thuật số.
—5—
Nga
Đồng Rúp Kỹ thuật số
Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) lần đầu đề xuất khái niệm đồng rúp kỹ thuật số vào tháng 10/2020 và hoàn thành nguyên mẫu nền tảng vào tháng 12/2021.
Giai đoạn thử nghiệm chính thức bắt đầu vào tháng 1/2022, khởi đầu với các giao dịch C2C (người tiêu dùng với người tiêu dùng). Các ngân hàng tham gia đợt thử nghiệm đầu tiên bao gồm Ak Bars, Alfa-Bank, Dom.rf Bank, Gazprombank, Rosbank, Sberbank, Bank Soyuz và Transcapitalbank. Bộ Tài chính Liên bang và các tổ chức tài chính trung gian sẽ tham gia vào giai đoạn hai, khi đó các giao dịch giữa cá nhân và doanh nghiệp sẽ được triển khai, bao gồm C2B (người tiêu dùng – doanh nghiệp), B2B (doanh nghiệp – doanh nghiệp) và B2G (doanh nghiệp – chính phủ).
Cuối tháng 2, sau khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra, các quốc gia do Mỹ dẫn đầu đã áp đặt các lệnh trừng phạt tài chính lên Nga. Đầu tháng 4, bà Olga Skorobogatova, Phó Chủ tịch Ngân hàng Trung ương Nga, tuyên bố nhu cầu về đồng rúp kỹ thuật số trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết và cơ quan quản lý sẽ không trì hoãn các cuộc thử nghiệm sắp tới trên nền tảng nguyên mẫu.
Tháng 5/2022, các cơ quan tiền tệ Nga thông báo kế hoạch bắt đầu thử nghiệm với các giao dịch và khách hàng thực tế từ tháng 4/2023. Ngày 27/9, một số quan chức Nga từng tuyên bố ý định sử dụng đồng rúp kỹ thuật số để thanh toán thương mại với Trung Quốc trước năm 2023. Hiện tại, đồng rúp kỹ thuật số đang được thử nghiệm cho các giao dịch thanh toán với các ngân hàng và dự kiến hoàn tất vào đầu năm sau.
Ngày 1/1/2023, các nhà lập pháp Nga do ông Anatoly Aksakov, Chủ tịch Ủy ban Thị trường Tài chính của Duma Quốc gia, đứng đầu đã trình dự thảo luật về đồng rúp kỹ thuật số lên Hạ viện. Dự luật đề xuất sửa đổi pháp luật hiện hành để tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai đồng tiền này.
Theo phần giải thích dự luật được trích dẫn bởi chuyên mục tiền mã hóa của hãng tin RBC, mục tiêu chính là xây dựng cơ sở hạ tầng thanh toán cần thiết cho đồng rúp kỹ thuật số. Các nhà soạn thảo tin rằng điều này sẽ mang lại cho người dân, doanh nghiệp và Nhà nước Nga các dịch vụ chuyển tiền nhanh chóng, tiện lợi và chi phí thấp.
—6—
Châu Âu
Đồng Euro Kỹ thuật số
Ngày 11/2, bà Mairead McGuinness, Ủy viên phụ trách Dịch vụ Tài chính của EU, phát biểu tại Hội nghị Công nghệ Tài chính do Afore Consulting tổ chức rằng EU sẽ chính thức xem xét xây dựng khung pháp lý cho đồng euro kỹ thuật số vào đầu năm 2023.
Ngày 30/4, Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Hệ thống Euro bắt đầu tìm kiếm các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán, ngân hàng và các công ty liên quan khác để tham gia xây dựng nguyên mẫu thử nghiệm cho dịch vụ thanh toán bằng tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) dành cho người tiêu dùng.
Tháng 5, ECB công bố báo cáo “Các lựa chọn về quyền riêng tư đối với đồng euro kỹ thuật số”. Báo cáo thừa nhận mối quan ngại của công chúng về quyền riêng tư liên quan đến CBDC và nhấn mạnh nhu cầu “cân nhắc vấn đề này trong bối cảnh các mục tiêu chính sách khác của EU, đặc biệt là chống rửa tiền và chống tài trợ khủng bố (AML/CFT)”. Trên thực tế, điều này có nghĩa là trong kịch bản cơ bản, toàn bộ dữ liệu giao dịch đồng euro kỹ thuật số sẽ minh bạch với các trung gian như ngân hàng. Tuy nhiên, các lựa chọn cung cấp mức độ riêng tư cao hơn cho các giao dịch giá trị nhỏ vẫn đang được thảo luận và “có thể được nghiên cứu cùng với các nhà lập pháp”.
Ngày 13/5, ECB công bố một bài nghiên cứu khác về đồng euro kỹ thuật số, phân tích chuyên sâu về mặt kỹ thuật đối với CBDC tiềm năng của châu Âu và vị thế của nó trong hệ thống tài chính hiện tại. Nghiên cứu xem xét các vấn đề như vai trò của trung gian tài chính trong nền kinh tế số, lựa chọn phương thức thanh toán và quyền riêng tư, đồng thời đưa ra nhiều kết luận dựa trên mô hình đại số. Nghiên cứu chỉ ra rằng “CBDC ẩn danh” khả thi hơn các hình thức thanh toán kỹ thuật số truyền thống như tiền gửi ngân hàng, nhưng nó “có thể bị thay thế” bởi các “token thanh toán” do các sàn giao dịch tiền mã hóa hoặc các “gã khổng lồ công nghệ” phát hành. Rủi ro này sẽ đặc biệt rõ rệt nếu những nền tảng này cạnh tranh với ngân hàng trên thị trường dịch vụ tài chính.
Ngày 29/9, ECB công bố báo cáo “Tiến triển trong Giai đoạn Điều tra về Đồng euro Kỹ thuật số”. Báo cáo nêu rõ khi thiết kế cơ chế chuyển tiền để xác thực giao dịch, ECB sẽ tiếp tục nghiên cứu các giải pháp mà ở đó giao dịch được thực hiện trực tuyến và được xác thực bởi bên thứ ba. Hội đồng Quản trị cũng phê duyệt việc tiếp tục nghiên cứu các giải pháp xác thực ngang hàng (peer-to-peer) cho thanh toán ngoại tuyến. Trước khi triển khai, một số bước cần được thực hiện: Vào quý I/2023, Ủy ban Châu Âu sẽ đề xuất khung pháp lý cho đồng euro kỹ thuật số; các bước thiết kế tiếp theo phải quyết định về mô hình thanh toán bù trừ, mô hình phân phối, vai trò của các trung gian và cơ chế huy động/vốn hóa; Hội đồng Quản trị sẽ quyết định vào mùa thu năm 2023 liệu có bắt đầu giai đoạn hiện thực hóa để phát triển và thử nghiệm các giải pháp kỹ thuật cũng như các quy trình nghiệp vụ cho đồng euro kỹ thuật số hay không.
Ngày 10/11, Chủ tịch ECB Christine Lagarde phát biểu tại một hội thảo về CBDC rằng khu vực đồng euro đã đạt được tiến bộ đáng kể trong việc tìm hiểu các nguyên tắc cơ bản cũng như lợi ích và rủi ro tiềm ẩn của CBDC. Hiện tại, trọng tâm công việc đang chuyển sang thiết kế cụ thể của đồng euro kỹ thuật số và việc tích hợp nó vào khung pháp lý.
Ngày 21/12, ECB công bố một báo cáo về dự án đồng euro kỹ thuật số và tuyên bố: “Chúng tôi sẽ hoàn thiện thiết kế tổng thể cho đồng euro kỹ thuật số vào nửa cuối năm tới.” Báo cáo nêu rõ, các tổ chức tài chính tư nhân và nhà cung cấp dịch vụ thanh toán sẽ đảm nhận việc quản lý các dịch vụ liên quan đến đồng euro kỹ thuật số. Họ sẽ cung cấp dịch vụ mở tài khoản/ví và xử lý thanh toán, đồng thời chịu trách nhiệm tuân thủ các quy định AML cho khách hàng. ECB sẽ chịu trách nhiệm về dịch vụ đồng euro kỹ thuật số nói chung và giám sát các doanh nghiệp tham gia.
Ngày 22/12, ECB công bố Báo cáo Tiến độ lần thứ hai về đồng euro kỹ thuật số, mô tả các lựa chọn thiết kế và phân phối vừa được Hội đồng Quản trị phê duyệt. Báo cáo xem xét bốn vấn đề then chốt, phù hợp với lộ trình mà ECB tự đặt ra, theo đó đồng euro kỹ thuật số sẽ chuyển từ giai đoạn điều tra sang giai đoạn hiện thực hóa vào quý III/2023. Báo cáo phác thảo vai trò của Hệ thống Euro và các trung gian, xác định rằng các trung gian được cấp phép sẽ đảm nhiệm mọi vai trò quản lý và phục vụ người dùng cuối; các ngân hàng trung ương trong Hệ thống Euro sẽ chịu trách nhiệm xác thực và ghi nhận giao dịch, xử lý lỗi và đảm bảo tính chính xác của dữ liệu. Báo cáo cũng nêu rõ ECB không cam kết sử dụng công nghệ blockchain và Hệ thống Euro vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về công nghệ phù hợp nhất cho đồng euro kỹ thuật số.
—7—
Tiến triển CBDC tại các quốc gia khác
