Kaynak: @defi_mochi Derleyen: Biteye Çekirdek Katılımcısı Crush
Ethereum Shanghai yükseltmesinin yaklaşması ve tokenlar ile Likit Stake Türevleri'nin (LSD) patlamasıyla birlikte, 2023'ün öne çıkan trendlerinden biri hiç şüphesiz Ethereum Layer 2'ler oldu.
Peki L2 savaşını kim kazanacak? Zincir üstü cüzdan ve işlem verileri bize ne anlatıyor? Bu sorulara yanıt bulmanız için Dune üzerinde bazı verileri derledim!
Analizimiz şu başlıkları içerecek:
L2 İşlem Analizi
Yeni Cüzdan Analizi
Cüzdan Bakiyesi Analizi
Kullanıcı Dağılımı
TVL Karşılaştırması
Sonuç
01. L2 İşlem Analizi
Son altı ayda, Ekim ayından bu yana Optimism ve Polygon'un işlem hacimlerinde belirgin bir artış eğilimi gözlemleniyor.
Arbitrum'daki işlem hacmi ise Kasım ayında, FTX'nin çöküşü sırasında zirve yaptı. Bu dönemde pek çok kullanıcı, merkeziyetsiz vadeli işlem sözleşmeleri için GMX'e yöneldi.

ERC20 işlemlerine baktığımızda ise Optimism'in günlük işlem sayısında üstel bir büyüme söz konusu. Ekim ayında yaklaşık 400.000 olan bu sayı, şu anda neredeyse 1,5 milyona ulaşmış durumda.
Olgun bir L2 olan Polygon, günlük işlem sayısında liderliğini korusa da, Optimism'in onu yakalama yolunda hızla ilerlediği görülüyor.

Dikkat çekici bir şekilde, Optimism'in L2 pazar payı Ekim ayında sadece %5 iken, şu anda yaklaşık %20,1 seviyesine yükselmiş durumda.
Beklenmedik bir gelişme olarak, Arbitrum'un ERC20 işlem pazar payı ise Ekim ayındaki %25'lik seviyesinden şu anki %15'e gerilemiş görünüyor.
Pek çok kullanıcı ikinci bir airdrop şansı yakalamak için Optimism'i daha sık kullanıyor olsa da, ERC721 (NFT) işlemlerine baktığımızda Polygon hâlâ açık ara önde. Bunun başlıca nedeni, Reddit ile yaptığı iş birliğinin toplam işlemlerin %80'inden fazlasını oluşturması.

Ancak Arbitrum'un NFT ekosistemi henüz çok güçlü değil; zira toplam işlemlerin sadece %4'ünü oluşturuyor.

02. Yeni Cüzdan Analizi
Toplam cüzdan adresi sayısına baktığımızda, Reddit iş birliği sayesinde Polygon açık ara lider konumda. Toplam 14 milyon cüzdanın 4 milyondan fazlası bu iş birliğinden geliyor.
Beni asıl şaşırtan ise Arbitrum ve Optimism'in cüzdan sayılarının, Polygon'un onda birinden bile az olması.

Ekim ayında Reddit NFT'lerinin popülerlik zirvesini yaptığı dönemde, yeni oluşturulan cüzdanların neredeyse %96'sı Polygon'a aitti.
Ancak o tarihten bu yana Optimism ve Arbitrum daha fazla ilgi görmeye başladı. Bu iki optimistic rollup artık yeni oluşturulan cüzdanların %27'sini çekiyor.

Polygon üzerinde yeni oluşturulan cüzdan sayısı Ekim ayında zirve yaptı. Bu dönem, Reddit NFT satışlarının da tavan yaptığı ve işlem hacminin 4 milyona ulaştığı dönemle örtüşüyor.

Peki Polygon ve Optimism'deki kullanıcıların ne kadarı sadece "airdrop avcısı"? Ne kadarı gerçek Reddit NFT sahibi? Geri kalanlar sahte adresler mi? İşte tam bu noktada cüzdan bakiyesi analizi devreye giriyor!

Adil bir karşılaştırma için, Polygon istatistiklerine yalnızca bakiyesi olan cüzdan adreslerini dahil ettim.
03. Cüzdan Bakiyesi Analizi
İlk olarak, Arbitrum'daki cüzdanların %63'ünün bakiyesi 10 ABD Doları'nın altında. İlginç bir şekilde, tüm L2'ler arasında 100.000 ABD Doları bakiyeye sahip cüzdan oranı en yüksek olan platform Arbitrum.
Bakiyesi olan toplam cüzdan sayısı: 750.000
1 ABD Doları – 10.000 ABD Doları: %4,3
10.000 ABD Doları – 100.000 ABD Doları: %1,59
100.000 ABD Doları üzeri: %0,5

Optimism'in toplam cüzdan sayısı daha az olsa da, aslında daha fazla aktif cüzdanı (bakiyesi sıfır olmayan) bulunuyor; toplam cüzdan sayısı 789.000.
Cüzdanların yalnızca %45'inin değeri 10 ABD Doları'nın altında iken, %20'den fazlasının bakiyesi 100 ABD Doları ile 1.000 ABD Doları arasında.
10.000 ABD Doları – 100.000 ABD Doları: %1
100.000 ABD Doları üzeri: %0,28

Polygon cüzdanlarının çoğunun yalnızca NFT tuttuğu düşünüldüğünde, neredeyse %75'inin bakiyesinin 10 ABD Doları'nın altında olması şaşırtıcı değil. Ayrıca, 14 milyon cüzdanın yalnızca 5 milyonunda ERC-20 token bulunuyor.
1 ABD Doları – 10.000 ABD Doları: %3
10.000 ABD Doları – 100.000 ABD Doları: %0,78
100.000 ABD Doları üzeri: %0,17

04. Kullanıcı Dağılımı
Arbitrum'un işlem hacmi düşüş yaşasa da, en üst seviyedeki cüzdanlardaki fonlar daha yoğunlaşmış görünüyor. Arbitrum, değeri 100.000 ABD Doları'nı aşan "balina" cüzdanlarının neredeyse %25'ine sahip. Ancak ERC-20 cüzdan sayısı, Polygon'a kıyasla 4,3 milyon kadar daha az.
Öte yandan, Optimism'de 100.000 ABD Doları bakiyesini aşan cüzdan sayısı 2.255 iken, Arbitrum'da bu sayı 3.968.

"Yunus" (bakiyesi 10.000–100.000 ABD Doları arası) cüzdanlar için bile Arbitrum'un payı oldukça yüksek (%20), Optimism ise yalnızca %12'ye sahip.

05. TVL Dağılımı
DefiLlama'daki TVL verilerine tekrar bakalım: İşlem hacmi düşük olsa da Arbitrum'un TVL'sinin üstel bir artış gösterdiğini görüyoruz.
Son zamanlarda %2,7'den %2,5'e gerilemiş olsa da, Optimism Kasım ayından beri durgunluk yaşıyor.

Optimism ve Arbitrum aylık TVL değişimlerinde belirgin negatif büyüme kaydederken; Polygon bu ay %7 büyüme gösterdi.
Ayrıca, Optimism'in TVL'si Arbitrum'un yaklaşık yarısı kadar. Arbitrum ve Polygon'un TVL'leri ise birbirine oldukça yakın.

06. Özet
Güncel olarak Arbitrum'un işlem hacmi azalmış durumda. Ancak zincire önemli ölçüde TVL akışı devam ediyor ve balina cüzdanları oldukça yoğunlaşmış.
Kullanıcı etkinliği düşük olsa da, Arbitrum da Optimism gibi airdrop ve görev sistemleriyle mevcut durumu iyileştirebilir.
Optimism, özellikle çeşitli görevler aracılığıyla kullanıcı çekmede oldukça başarılı.
Ancak Optimism Bedrock yükseltmesi ile birlikte, daha fazla protokolün Optimism'e taşınmasını umuyorum. Aynı zamanda Optimism üzerinde Arbitrum seviyesinde DeFi inovasyonlarının da ortaya çıkmasını bekliyorum.
