Yazar | Qin Xiaofeng Düzenleyen | Hao Fangzhou Yayınlayan | Odaily Planet Daily
BitUniverse verilerine göre, bugün saat 11:20’de (Pekin saati) BTC, 10.000 USD seviyesini aşarak kısa süreliğine 10.100 USD’ye ulaştı ve günlük artış oranını %2,5’in üzerine çıkardı. Haber yayınlandığı anda, üç büyük borsanın fiyat teklifleri de 10.000 USD’nin üzerindeydi.
Fiyatlardaki güçlü yükselişle birlikte, kripto varlıkların işlem hacmi de son dönemde belirgin bir artış gösterdi.
Odaily Planet Daily’nin gözlemlerine göre, BTC ve genel kripto para piyasasının toplam işlem hacmi son dönemde art arda rekor kırdı. 15 Ocak’ta kripto para piyasasının günlük toplam işlem hacmi 166 milyar USD ile yeni bir zirveye ulaşırken, aynı gün BTC’nin günlük işlem hacmi de 46 milyar USD ile tarihi bir rekor seviyeye çıktı. Ayrıca, son iki haftalık ortalama günlük işlem hacmi, 2019 Haziran (boğa piyasası) ve 2018 Ocak (boğa piyasası) dönemlerini geride bıraktı.
Yükseliş Sağlam; Yatırıma Devam Edilebilir
BTC, bu yıl içinde toplamda %40’ın üzerinde getiri sağladı.
Birçok uzman, son dönemdeki yükselişin sağlam temellere dayandığını düşünüyor. Bugün 10.000 USD seviyesinin aşılması da piyasaya olumlu bir sinyal olarak yansıdı.
Clipper Coin Capital ortağı ve Conflux topluluk elçisi Li Zhe, “Bu işlem hacmiyle 10.000 USD’nin aşılması, mevcut boğa piyasasının yeni bir başlangıcını işaret ediyor. Kısa vadeli düzeltmeler yaşanabilir, ancak geçen yılın 6.433 USD’lik dip seviyesinin, bu boğa piyasasının en düşük noktası olduğu kesin.” şeklinde yorum yaptı.
Binance Araştırma Merkezi’nden kıdemli analist Jinze ise şu değerlendirmede bulundu: “Piyasanın yakın vadede alım baskısı altında kalma eğilimi sürüyor. Geçen Ekim’deki kısa vadeli ‘piyasa coşkusu’ndan farklı olarak, bu yükseliş daha yavaş ve sürdürülebilir bir yapıya sahip. Bu nedenle daha sağlıklı bir boğa piyasası görünümünde ve momentumu, geçen yılın ikinci ve üçüncü çeyrek performansıyla kıyaslanabilir düzeyde. İşlem hacmi ve teknik göstergelere bakıldığında, kısa vadeli psikolojik direnç seviyeleri 10.300, 11.500 ve 13.500 USD civarında olabilir.”
Moleküler Grup’tan Cao Junliang da benzer görüşte. Cao’ya göre, BTC son dönemde genel olarak istikrarlı bir yükseliş trendinde; 7.000 USD’den ani ve sert bir sıçrama yaşanmadı. Bu durum, büyük yatırımcıların (ana fonların) kademeli olarak pozisyon açtığını gösteriyor. “Bu tür bir yükseliş daha dengeli bir yapıya sahip ve ardından hızlanan bir hareket gelebilir. Ancak bazı düzeltmeler bekliyorum; muhtemelen 10.000 USD civarında bir süre yatay hareket görebiliriz.”
OKEx analisti Yansong ise şu değerlendirmeyi yaptı: “Yukarı yönlü ilk direnç seviyesi, önceki zirve olan 10.400 USD civarında. Bu aynı zamanda geçen yıl Eylül ayında yoğun işlem gören bir bölge. Aşağı yönlü ilk destek seviyeleri ise 9.500 ve 9.200 USD. Mevcut BTC pozisyonlarını korumak ve destek seviyelerine alış emirleri vermek, normal yatırımcılar için mantıklı bir strateji olabilir. Şu anki seviyelerde yüksekten alım yapmak (‘chasing’) riskli görünmüyor.”
BTC Yatay Hareket Ederken, Bireysel Yatırımcılar Yatırım Yapabilir mi?
Li Zhe, BTC’nin büyük olasılıkla yükselişini sürdüreceğini ve Mayıs’taki blok ödülü yarılanması (halving) sonrasında, 2017 boğa piyasasının 20.000 USD’lik zirvesini aşmanın an meselesi olduğunu belirtti. “Fiyat hedefleri açısından, geçen yılın ikinci zirvesi olan 14.000 USD öne çıkıyor. Bu seviyenin, Mayıs’taki yarılanma ile birlikte aşılması bekleniyor; ardından 20.000 USD direnci geliyor. Bu seviyenin de yıl sonuna kadar aşılmasını umuyoruz. Ancak yeni bir zirve, geçmiş verilere dayanarak değerlendirildiğinde, muhtemelen 2021’de gerçekleşecek. Dolayısıyla henüz piyasaya girmemiş birçok bireysel yatırımcı için bu yıl hâlâ uygun bir yatırım fırsatı sunuyor.”
Amber Group’un sektör araştırmaları direktörü Lorry da geleceğe dair iyimser: “Bu piyasa hareketi, ABD-İran gerilimiyle tetiklendi. Başlangıçta spot piyasa yönlendirdi, ardından BSV ve ETC gibi önemli yarılanma coin’leri ritmi belirleyerek genel piyasada coşku yarattı. Haftalık grafiklerde hareket henüz tamamlanmış değil; düzeltme sonrasında yatırım fırsatları oluşabilir.”
Cao Junliang, bireysel yatırımcılar için yarılanma öncesi dönemin iyi bir fırsat olduğunu belirterek, BTC tutmaya devam etmelerini önerdi. “Yarılanma, birçok BTC sahibinin satış yapmamasına neden olacak. Bu da satış baskısını azaltacak ve BTC’nin yükseliş trendinin sürdürülebilir olmasını sağlayacak.”
İzlenmesi Gereken Önemli Alanlar: Yarılanma Coin’leri, Platform Coin’leri ve ETH
Bu yıl BTC’nin yanı sıra, ETC ve BCH dahil birçok coin blok ödülü yarılanması yaşayacak. Sektörde 2020 yılı bu nedenle ‘yarılanma yılı’ olarak anılıyor. Aşağıda detaylı yarılanma takvimi yer alıyor; kayıt altına alınması önerilir:
BTC fiyatının yükselmesiyle birlikte, bu yarılanma coin’leri de önemli kazançlar elde etti. Bu yıl içinde toplam getirisi %278 ile BSV başı çekerken, DASH ikinci sırada yer alıyor. Detaylı veriler aşağıdaki gibi:
Li Zhe, yarılanma coin’lerinin mantığını şöyle açıkladı: “Yarılanma coin’lerinin mantığı, arz-talep dengesindeki kısa vadeli bozulmaya dayanır. Bu coin’lerin getirileri, dolaşımdaki arza ve önceki kâr marjlarına bağlıdır. Uzun vadede ise temel değerleri önem kazanır: Yeni düğümler ekleniyor mu? Bunlar arasında faydalı bağlantılar kuruluyor mu?”
OKEx analisti Yansong, yarılanma spekülasyonlarının zaten doruk noktasına ulaştığını ve yarılanma tarihi yaklaştıkça satış baskısının artacağını belirtti; bu baskı ilk olarak ETC üzerinde hissedilecek. “Şu an itibarıyla BCH, diğer yarılanma coin’leri arasında daha istikrarlı bir performans sergiliyor; ancak ‘madenci vergisi’ gibi belirsiz haberlerle karşılaşabilir. BSV ise aşırı oynaklığı nedeniyle tahmini zor; yukarı yönlü 400 USD seviyesine yeniden yaklaşabilir.”
Lorry, bu yarılanma hareketinin yaklaşık iki aydır devam ettiğini ve genellikle yarılanma tarihinden önce fiyat zirvesine ulaşıldığını vurguladı. “Henüz fazla yükselmemiş yarılanma coin’lerine dikkat edilebilir; örneğin BTC ve BCH. BTC yarılanması tamamlanmadan diğer coin’ler düşüş trendine girmeyecek. Ancak bu coin’lerin daha fazla yükseliş potansiyeli, yeni gelen fon miktarına bağlı olacak.”
Yarılanma coin’lerinin yanı sıra, 2019’da dikkat çekici performans sergileyen platform coin’leri de bu yıl özellikle izlenmeye değer.
Üç büyük platform coin’inin bu yılki toplam getirileri şöyle: BNB (+%69,56), OKB (+%46,72), HT (+%43,33). Bu oranlar genel olarak BTC’nin getirisiyle paralel seyrediyor.
Cao Junliang, “Bu yıl dikkat edilmesi gereken bir diğer alan da platform coin’leri. Çünkü bunlar sağlıklı bir gelişim sürecinde ve tercih edilen yatırım araçları arasında. Ayrıca, piyasa yükselişi ve işlem hacminin artmasıyla borsaların gelirleri de artacak; bu da doğal olarak platform coin’lerinin değerini yükseltecek.” şeklinde konuştu.
Li Zhe, platform coin’lerine olan iyimserliğini şu sözlerle tekrarladı: “Piyasa hareketlendikçe işlemler canlanıyor. Zamanla platform coin’leri, BTC’den sonra ikinci en net yatırım fırsatı haline gelecek. Her yıl birkaç yüz milyon dolarlık kâr, platform coin’lerinin içsel değeri için güçlü bir temel oluşturuyor.”
Yarılanma coin’leri ve platform coin’leri dışında, bu yıl ETH’ye de özel dikkat gösterilmeli. ETH, bu yıl içinde %75’lik toplam getiriyle BTC’nin bile önüne geçti.
CoinMarketCap verilerine göre, son iki haftada ETH’nin günlük ortalama işlem hacmi 10 milyar USD’yi aştı; bu oran, 2019 Haziran ve 2018 Ocak boğa piyasası dönemlerini geride bıraktı.
Ayrıca, son iki haftadır ETH sürekli yükseliş eğiliminde ve bu süre zarfında sadece bir gün düşüşle kapandı; genel olarak oldukça güçlü bir grafik sergiliyor.
Haberler açısından bakıldığında, bu yıl sadece ETH 2.0’ın devreye alınması beklenmiyor, aynı zamanda ETH vadeli işlem sözleşmelerinin de geleneksel ana borsalarda işlem görmeye başlaması söz konusu.
ABD Ticari Vadeli İşlemler Komisyonu (CFTC) Başkanı Heath Tarbert, Bloomberg’e verdiği röportajda Ethereum (ETH) vadeli işlemlerinin geliştirilme aşamasında olduğunu bir kez daha vurguladı. Tarbert geçen yıl Ekim ayında da ETH vadeli işlemlerinin 2020’de işlem görmeye başlayabileceğini belirtmiş ve CFTC’nin yeni ürünlere onay vermeye hazır olduğunu ifade etmişti.
Yansong, “ETH’in momentumu hâlâ çok güçlü ve Bitcoin’den daha yüksek bir artış gösteriyor. DeFi projelerindeki kilitli varlık miktarı 1,1 milyar doları aştı ve bu da ETH için yeni bir spekülasyon konusu yarattı” diyor. Tüm bu olumlu gelişmeler göz önüne alındığında, ETH bu yıl sürpriz bir ‘at’ olabilir.
Hâlâ Mevcut Olan Riskler
Bitcoin’in sürekli yükselişiyle birlikte, fırsatı kaçıran yatırımcılar piyasaya girmek istiyor. Ancak bu süreçte dikkat edilmesi gereken pek çok risk bulunuyor.
İlk olarak, Bitcoin’in bir düzeltme yapma ihtimali var.
Lorry, verilerle kısa vadeli bir düzeltme ihtimalinin altını çiziyor: “Kısa vadede güçlü bir düzeltme ihtiyacı var. Şu anda Bitfinex’te uzun-kısa pozisyon oranı yaklaşık 4:1 seviyesinde. Bitmex vadeli işlem toplam açık pozisyonu da tarihi zirvelerde. Tüm platformlarda USDT neredeyse tamamen ödünç alınmış durumda; Gate.io’da USDT ödünç faiz oranı kısa sürede %32’ye fırladı. Spot piyasada ise alım baskısı tamamen tükenmiş durumda. Fiyat hareketlerine bakıldığında, BTC, ana coinler ve altcoinler sırayla yükseliş yaşadı. Ayrıca birçok kısa vadeli grafik teknik göstergesi de ardışık aşırı alım sinyali veriyor. Dolayısıyla kısa vadeli risklere dikkat edilmeli.”
Yansong, düzeltmenin zamanlamasını tahmin etmenin şu anda zor olduğunu, ancak yükseliş piyasalarında şiddetli düzeltmelerin sık görüldüğünü ve mutlaka pozisyon yönetimi yapılması gerektiğini belirtiyor: “OKEX üç aylık vadeli işlem primi şu anda yaklaşık %3,3 seviyesinde; yukarı yönlü potansiyel hâlâ mevcut. Uzun-kısa pozisyon sahipleri oranı yaklaşık 1,8 civarında ve 2,0 üzerindeki aşırı değerler henüz görülmedi. Ancak ‘Uzman Uzun-Kısa Ortalama Pozisyon Oranı’na bakıldığında, kısa pozisyon tutma eğilimi belirgin şekilde artmış durumda; şu anda kısa pozisyon ortalaması uzun pozisyon ortalamasından %7 daha yüksek. Açık pozisyon hacmi her zaman bir tehdit oluşturur. OKEX ve BITMEX’te Bitcoin açık pozisyon hacmi her ikisinde de yaklaşık 1,1 milyar dolar seviyesine ulaştı; bu da son birkaç gündür birçok kişinin uzun pozisyon açmaya veya kaldıraç kullanmaya çekinmesinin temel nedeni. Bugün sabah fiyat 10.000 doları aştıktan sonra ilk kez 7 milyon dolar üzeri tek başına büyük bir likidite gerçekleşti; bu geçtiğimiz haftanın en büyük tek likiditesiydi ve zincirleme likidite oluşmadı. Herkes risk birikiminin farkındaydı.”
İkinci olarak, yarılanma madencilik tokenları ve platform tokenları gibi varlıklar önemli kazanımlar elde etmiş olsa da, ‘altcoin sezonu’ (Alt-season) henüz gerçek anlamda başlamış olmayabilir.
Jinze, “Dikkat edilmesi gereken nokta şu: Geçen yılın 2. ve 3. çeyreğinde yaşanan küçük düşüş döneminde, 2017’de tekrarlanan ‘Alt-season’ fenomeni yaşanmadı. Yani piyasanın son dönemlerinde daha yüksek risk taşıyan altcoinlerin daha çarpıcı yükseliş gösterdiği durum gerçekleşmedi. Bu kez de BTC’nin piyasa değeri payı belirgin bir şekilde azalmadı. Bu da piyasadaki ‘iştahın’ henüz altcoin piyasasına yayılmadığını gösteriyor. Dolayısıyla genel duygu ve momentum 2017 yılı ile kıyaslanamayacak düzeyde” diye açıklıyor.
Li Zhe, sıradan yatırımcılar için pozisyon ve risk kontrolünün önemini vurguluyor: “Odak noktası BTC olmalı, ana coinler destekleyici rolde olmalı ve kaldıraç kullanılmamalı.”