Kể từ tháng 10/2020, Bitcoin đã bước vào một đợt tăng giá khiến cả thế giới đầu tư kinh ngạc. Tuy nhiên, giá cả chỉ là bề nổi. Ở một góc độ nào đó, Bitcoin ngày nay đã không còn là chính nó của ngày hôm qua.
Trong bối cảnh các ngân hàng trung ương toàn cầu đồng loạt nới lỏng tiền tệ, bản chất của Bitcoin cũng thay đổi. Sự ủng hộ tích cực từ các quỹ đầu tư lớn Phố Wall, việc các công ty niêm yết đưa Bitcoin vào bảng cân đối kế toán, cùng những lời kêu gọi mua vào liên tục từ các KOL hàng đầu đã giúp Bitcoin đón nhận một "làn sóng người dùng" mới. Từ một công cụ dành riêng cho nhóm nhỏ những người đam mê công nghệ, Bitcoin đã vươn lên trở thành một loại tài sản được các định chế tài chính hàng đầu Phố Wall đưa vào chiến lược phân bổ vốn.
Dù vậy, giá trị thực sự của Bitcoin vẫn là chủ đề gây tranh cãi không ngớt.
Không ít người vẫn phản đối Bitcoin, cho rằng nó thiếu giá trị sử dụng thực tế. Biến động quá mạnh khiến Bitcoin khó lòng hoàn thành sứ mệnh ban đầu là trở thành "tiền mặt điện tử ngang hàng". Ngành công nghiệp tiền mã hóa do Bitcoin dẫn dắt cũng chưa thực sự thu hút được dòng vốn chủ lưu.
Đương nhiên, Bitcoin vẫn còn những hạn chế nhất định. Tuy nhiên, trong đợt tăng giá mạnh mẽ lần này, điều khiến Bitcoin trở nên hấp dẫn hơn cả chính là việc nó thúc đẩy con người suy ngẫm lại về khái niệm "tiêu chuẩn tiền pháp định" (fiat standard).
Tài sản chính là tiền tệ
Chúng ta vẫn thường quen nhìn nhận mọi thứ dưới lăng kính "tiêu chuẩn tiền pháp định", thậm chí đôi khi chỉ có thể tư duy theo cách đó. Thế nhưng, những ví dụ như Venezuela buộc người dân phải tìm kiếm các hình thức lưu trữ giá trị mới – chẳng hạn như đô la Mỹ hay tiền mã hóa – đã trở thành nhu cầu cấp thiết hàng đầu của họ.
Nhìn lại năm 2020, khi Mỹ quyết định thực thi chính sách nới lỏng tiền tệ chưa từng có, mọi tài sản định giá bằng đô la – từ cổ phiếu đến hàng hóa – đều đồng loạt tăng mạnh. Trong đó, chỉ số Nasdaq đại diện cho cổ phiếu công nghệ tăng trưởng nổi bật nhất: TSMC, "gã khổng lồ" bán dẫn, tăng từ 300 lên 430 Đài tệ; Tesla, "ông lớn" năng lượng tái tạo, tăng từ 700 USD lên đỉnh 1.900 USD; Virgin Galactic trong lĩnh vực du hành vũ trụ tăng từ 15 lên 27 USD; Beyond Meat của ngành thịt nhân tạo tăng từ 90 USD lên mức cao nhất 160 USD. Nhu cầu thị trường đối với các tài sản công nghệ vượt xa mọi kỳ vọng.
Khi Bitcoin được công nhận là một loại hàng hóa chủ lực, nó cũng trở thành một tài sản công nghệ then chốt. Trên thị trường thứ cấp, khối lượng giao dịch hàng ngày của GBTC trên Nasdaq đạt 400 triệu USD. Đồng thời, nhu cầu đối với các tài sản công nghệ và hàng hóa khác trong ngành tiền mã hóa cũng rất rõ rệt. Ví dụ, ngay trong ngày đầu tiên sàn giao dịch lớn nhất thế giới Binance niêm yết token đại diện cho cổ phần Tesla, khối lượng giao dịch đã vượt 10 triệu USD. Trong hệ sinh thái DeFi cũng xuất hiện các giao thức chuyên biệt tập trung vào việc tạo ra các tài sản tổng hợp (synthetic assets) mô phỏng chứng khoán Mỹ và hàng hóa.
Giữa các loại tài sản này, ngày càng xuất hiện nhiều tổ hợp đa dạng hơn. Chẳng hạn, dự án Structure Financial cung cấp cho nhà đầu tư một nền tảng hoán đổi tài sản.
Structure Financial
Structure Financial hướng tới mục tiêu trở thành một nền tảng đầu tư minh bạch, không thu phí hoa hồng và hoạt động 24/7, sử dụng tiền mã hóa làm phương tiện giao dịch. Nói cách khác, Structure muốn xây dựng một phiên bản "Robinhood" dành riêng cho thế giới tài sản mã hóa.
Đầu tư bằng tài sản mã hóa
Tại nền tảng Structure, mọi khoản đầu tư đều được thực hiện bằng tiền mã hóa. Các tài sản trên đây đều là tài sản được mã hóa (tokenized assets), bao gồm cổ phiếu mã hóa, quyền chọn mã hóa, quỹ ETF mã hóa, v.v.
Giao dịch không ngừng nghỉ
Tuân theo quy tắc của thị trường tiền mã hóa, mọi giao dịch tài sản trên Structure đều diễn ra liên tục 24/7. Hiện nay, ngoại trừ thị trường tiền mã hóa, tất cả các thị trường thứ cấp khác đều có giờ đóng cửa. Trong khi đó, trên nền tảng Structure, ngay cả các tài sản tài chính truyền thống như cổ phiếu Mỹ cũng không có khung giờ nghỉ – nhà đầu tư vẫn có thể giao dịch bình thường ngay cả khi thị trường truyền thống đang đóng cửa.
Hoán đổi tài sản
Trên nền tảng Structure, người dùng có thể thanh toán hoặc nhận bất kỳ loại tài sản nào bằng chính tài sản họ ưa thích.
Chẳng hạn, khi muốn mua token đại diện cho cổ phiếu Tesla, nhà đầu tư không bắt buộc phải dùng USDT. Họ hoàn toàn có thể sử dụng một loại token cổ phiếu khác, như token của Apple.
Tương tự, sau khi nhận được token cổ phiếu Tesla vào tài khoản, nhà đầu tư có thể ngay lập tức chuyển đổi nó thành tài sản yêu thích của mình, ví dụ như Dogecoin.
Mô hình kinh tế của STXR
Trong mạng lưới Structure, STXR đóng vai trò là token quản trị và phương tiện lưu thông trên chuỗi. Theo quy tắc của mạng, những "nông dân" đóng góp cho hệ sinh thái sẽ được thưởng bằng STXR.
Cụ thể, người dùng thực hiện giao dịch chủ động, cung cấp thanh khoản để phát hiện giá tài sản, hoặc stake STXR để bảo vệ an ninh mạng đều có thể nhận được phần thưởng tương ứng.
Giống như mạng Bitcoin điều chỉnh độ khó khai thác sau mỗi 2016 khối, mạng Structure cũng định kỳ điều chỉnh "tỷ lệ đúc" STXR, chủ yếu để ổn định tỷ giá của nó so với đồng đô la Mỹ.
Nhà đầu tư còn có thể mua trực tiếp "Farm Shares" trong hệ sinh thái Structure. Các cổ phần này đại diện cho phần thưởng STXR tương lai mà người dùng sẽ nhận được nhờ đóng góp của họ, và khoản thu nhập này sẽ được chuyển vào quỹ của hệ sinh thái. Nói cách khác, đây cũng là một hình thức gọi vốn cho hệ sinh thái.
Trong bối cảnh chính sách tiền tệ toàn cầu đang được nới lỏng mạnh mẽ, các nhà đầu tư crypto không chỉ cần tài sản mã hóa mà còn muốn tiếp cận cổ phiếu, hàng hóa và các loại tài sản toàn cầu khác — tất cả đều là những kênh đầu tư tiềm năng. Về phía các nền tảng, xu hướng tích hợp giao dịch đa dạng tài sản toàn cầu trên một nền tảng duy nhất là điều không thể đảo ngược.
FTX và Binance đã bắt kịp xu hướng này bằng cách ra mắt token cổ phiếu, và giao thức DeFi Mirror Protocol cũng đặt cược lớn vào mảng này. Cùng với sự bùng nổ của token cổ phiếu, các dự án DeFi ngày càng chuyên sâu hơn, chẳng hạn như cho vay với lãi suất cố định, kỳ hạn cố định, hoặc hoán đổi stablecoin số lượng lớn.
Trong một môi trường mà "mọi thứ đều có thể được token hóa", thị trường tài chính mới được xây dựng thông qua DeFi có khả năng thay đổi tận gốc các cơ chế khuyến khích, từ đó làm biến đổi lối sống hiện tại của chúng ta.
Có thể nói, Structure Financial đang nỗ lực mang đến cho chúng ta một nền tảng như vậy.